Ngành ngân hàng đối mặt thách thức kép từ tăng trưởng tín dụng chậm và áp lực nợ xấu gia tăng trong bối cảnh chính sách tiền tệ thắt chặt.
Thách thức từ mục tiêu tăng trưởng tín dụng
Theo báo cáo phân tích từ Công ty Chứng khoán Rồng Việt (VDSC), dư địa điều hành chính sách tiền tệ đang dần hẹp lại. Ngân hàng Nhà nước đã chủ động hạ mục tiêu tăng trưởng tín dụng xuống mức 15% ngay từ đầu năm 2026, thấp hơn so với con số 16% của năm trước đó. Sự thận trọng này xuất phát từ những rủi ro địa chính trị toàn cầu và áp lực thương mại đang diễn biến phức tạp.
Bên cạnh đó, dòng vốn vào lĩnh vực bất động sản tiếp tục bị siết chặt thông qua các hạn mức tăng trưởng cụ thể cho từng tổ chức tín dụng. Việc thiếu vắng động lực từ thị trường tài sản cùng với lãi suất cho vay duy trì ở mức cao đã khiến nhu cầu vay vốn của cả doanh nghiệp lẫn cá nhân có xu hướng chững lại. VDSC dự báo tốc độ tăng trưởng tín dụng của toàn ngành sẽ giảm xuống mức 17% trong năm nay, thay vì mức 20% ghi nhận vào năm 2025.
Áp lực thanh khoản và bài toán lãi suất
Thị trường đang chứng kiến sự chênh lệch rõ rệt giữa tốc độ huy động vốn và giải ngân tín dụng. Trong hai tháng đầu năm 2026, trong khi dư nợ tín dụng tăng 1,4% thì nguồn vốn huy động chỉ đạt mức tăng trưởng 0,8%. Tình trạng này xảy ra dù nhiều ngân hàng đã chủ động nâng lãi suất huy động thêm từ 1 đến 3 điểm phần trăm ở các kỳ hạn dài từ đầu năm.
Để đảm bảo các tỷ lệ an toàn như hệ số dư nợ trên tổng vốn huy động (LDR), lãi suất tiền gửi được dự báo sẽ tiếp tục điều chỉnh tăng trong ngắn hạn. Ngoài ra, các ngân hàng thương mại cổ phần đang phải đối mặt với áp lực từ tỷ lệ sử dụng vốn ngắn hạn cho vay trung và dài hạn (SMLR). Những đơn vị có tỷ lệ SMLR vượt ngưỡng 25% sẽ buộc phải đẩy mạnh huy động vốn dài hạn, điều này trực tiếp làm thu hẹp biên lợi nhuận thuần (NIM) do chi phí vốn tăng cao và tỷ lệ tiền gửi không kỳ hạn (CASA) sụt giảm.
Nguy cơ hình thành chu kỳ nợ xấu mới
Một trong những mối lo ngại lớn nhất hiện nay là khả năng nợ xấu bùng phát trở lại do tác động của lãi suất thả nổi. Lãi suất tham chiếu kỳ hạn 12 tháng đã tăng thêm từ 1 đến 2 điểm phần trăm chỉ trong vòng một quý, tạo ra gánh nặng tài chính đáng kể cho khách hàng vay vốn.
Dựa trên dữ liệu lịch sử từ các giai đoạn khủng hoảng nợ xấu 2010 (2012) và 2022 (2023), VDSC nhận định rằng mức tăng lãi suất hiện tại có thể kích hoạt một chu kỳ suy giảm chất lượng tài sản mới. Khi khả năng trả nợ của khách hàng bị ảnh hưởng, áp lực trích lập dự phòng sẽ đè nặng lên lợi nhuận của hệ thống ngân hàng trong giai đoạn tới.
Liên hệ thị trường Việt Nam
Tại thị trường trong nước, sự biến động của lãi suất và tỷ giá USD đang đặt ra bài toán khó cho việc cân bằng giữa mục tiêu tăng trưởng và ổn định kinh tế vĩ mô. Việc lãi suất huy động tăng cao không chỉ gây áp lực lên chi phí vốn của ngân hàng mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng tiếp cận vốn của doanh nghiệp sản xuất. Trong bối cảnh nợ xấu có xu hướng gia tăng, các tổ chức tín dụng sẽ phải thắt chặt quy trình phê duyệt hồ sơ vay, điều này có thể tạo ra một vòng xoáy tăng trưởng chậm cho nền kinh tế nếu không có các biện pháp hỗ trợ thanh khoản kịp thời từ phía Ngân hàng Nhà nước.
Miễn trừ trách nhiệm:
Bài viết này chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin tham khảo và không cấu thành lời khuyên đầu tư. Giao dịch ngoại hối và các sản phẩm phái sinh tiềm ẩn rủi ro cao. Theo quy định pháp luật Việt Nam, hoạt động giao dịch ngoại hối chỉ được phép tại các tổ chức tín dụng được Ngân hàng Nhà nước cấp phép; các sàn forex cá nhân không được cấp phép và không được pháp luật bảo vệ. Người đọc tự chịu trách nhiệm đối với quyết định của mình. Nội dung không phản ánh quan điểm của pipdock.com.