PIPS, PIPETTE, SPREAD VÀ LOT TRONG FOREX – KIẾN THỨC CƠ BẢN CHO TRADER MỚI
Trong thế giới Forex, có những thuật ngữ nghe qua thì tưởng “ngầu lòi” nhưng thật ra lại là kiến thức nền tảng mà bất cứ ai cũng phải biết. Pips, Pipette, Spread và Lot chính là bốn “nhân vật” như vậy. Không hiểu chúng giống như bạn muốn nấu phở nhưng không biết nước lèo là gì – vẫn làm được, nhưng kết quả thì… thôi, không nên thử. Bài viết này sẽ dẫn bạn đi một vòng từ khái niệm pip cơ bản, cách pipette “chêm” thêm độ chính xác, vai trò của spread trong chi phí giao dịch, cho đến lot – thứ quyết định bạn ăn no hay đói sau một lệnh.
Tìm hiểu thêm: Forex từ A đến Z: cách hoạt động, cơ hội và rủi ro
Pips là gì?

Định nghĩa pip trong giao dịch forex
Trong Forex, “pip” là viết tắt của “percentage in point” hoặc “price interest point” – hiểu nôm na là đơn vị đo lường sự thay đổi nhỏ nhất của tỷ giá. Nếu coi tỷ giá là nhiệt kế thì pip chính là vạch chia trên đó. Chỉ cần giá di chuyển một pip thôi là lợi nhuận hoặc thua lỗ của bạn cũng đã khác đi.
Pip quan trọng vì mọi tính toán lãi/lỗ, đặt stop loss, take profit đều dựa vào nó. Nếu bạn không biết pip là gì, việc giao dịch chẳng khác gì bấm số điện thoại nhưng không biết số nào gọi cho ai.
Cặp tiền có JPY có cách tính pip khác ra sao?
Không phải tất cả các cặp tiền đều đo pip giống nhau. Phần lớn cặp tiền như EUR/USD, GBP/USD hiển thị tỷ giá với bốn chữ số thập phân. Ở đây, 1 pip = 0,0001. Ví dụ, từ 1.2000 tăng lên 1.2001 là tăng 1 pip.
Nhưng cặp có đồng yên Nhật (JPY) như USD/JPY, EUR/JPY thì lại thường chỉ hiển thị hai chữ số thập phân. Khi đó, 1 pip = 0,01. Nếu USD/JPY nhảy từ 145.60 lên 145.61, tức là bạn vừa chứng kiến 1 pip thay đổi.
Hiểu sự khác biệt này sẽ giúp bạn tính toán chính xác, tránh cảnh tưởng mình lời to nhưng thực tế chỉ đủ mua… ly cà phê.
Pipette (Point) là gì?

Sự khác biệt giữa pip và pipette
Pipette là “em út” của pip – một đơn vị nhỏ hơn, giúp đo chi tiết hơn. 1 pip = 10 pipette. Nếu pip là 0,0001 thì pipette là 0,00001 đối với các cặp tiền bốn số thập phân.
Một số broker thích hiển thị tỷ giá tới pipette để giúp trader, đặc biệt là scalper, đo chính xác hơn từng chuyển động của giá. Dù pipette nhỏ nhưng với khối lượng giao dịch lớn, tác động của nó vẫn đáng kể.
Cách đọc pipette trong bảng giá
Giả sử bạn thấy bảng giá EUR/USD hiển thị là 1.20005 – con số 5 ở cuối chính là pipette. Nó không đủ một pip, nhưng đủ để ảnh hưởng tới tính toán nếu bạn giao dịch nhanh hoặc đặt lệnh sát nhau.
Nếu không để ý pipette, bạn có thể nhầm lẫn mức chênh lệch hoặc lợi nhuận. Giống như việc mua cân cam mà không đọc kỹ số sau dấu phẩy – dễ bị hụt hoặc thừa vài trái.
Vì sao pipette quan trọng với scalper?
Scalper – những “tay nhanh hơn não nghĩ” – giao dịch cực ngắn hạn, lợi nhuận tính bằng vài pip. Với họ, mỗi pipette cũng quý như vàng. Chỉ cần spread “ăn” mất 2–3 pipette thôi là lợi nhuận đã teo tóp.
Pipette giúp scalper đo chính xác điểm vào/ra, tối ưu chiến lược. Trong thế giới scalping, không có chuyện “sai một ly đi một dặm” – mà là sai một pipette, mất cả buổi lợi nhuận.
Pip trị giá bao nhiêu?

Công thức tính trị giá của 1 pip
Giá trị của 1 pip phụ thuộc vào cặp tiền bạn giao dịch, loại lot bạn dùng, và tỷ giá hiện tại. Công thức tổng quát:
Giá trị pip = (1 pip / tỷ giá hối đoái) × khối lượng giao dịch
Nếu nghe hơi khô khan thì bạn cứ nhớ: pip là đơn vị đo, lot là khối lượng, còn tỷ giá thì giống giá thị trường. Ba yếu tố này kết hợp sẽ quyết định bạn bỏ túi bao nhiêu khi giá di chuyển.
Trị giá pip theo các loại lot (standard, mini, micro)
Trong Forex, lot là đơn vị đo khối lượng giao dịch. Một lot chuẩn (standard) = 100.000 đơn vị tiền tệ gốc, lot mini = 10.000, lot micro = 1.000. Với EUR/USD, khi giao dịch 1 lot chuẩn, 1 pip thường trị giá 10 USD. Lot mini thì 1 pip ~ 1 USD, lot micro thì chỉ khoảng 0,10 USD.
Ví dụ cụ thể với cặp EUR/USD
Giả sử bạn giao dịch 1 lot chuẩn EUR/USD ở tỷ giá 1.2000. Mỗi khi giá di chuyển 1 pip (0,0001), bạn lời hoặc lỗ 10 USD. Nếu bạn vào lệnh mua và giá tăng 10 pip, bạn kiếm 100 USD. Ngược lại, nếu giá giảm 10 pip, bạn mất đúng 100 USD. Với lot mini và micro, con số sẽ nhỏ hơn tương ứng.
Spread là gì?

Định nghĩa spread – chênh lệch giá mua (bid) và giá bán (ask)
Spread là khoảng cách giữa giá mua và giá bán. Ví dụ, nếu EUR/USD có bid = 1.2000 và ask = 1.2002, thì spread là 2 pip. Đây chính là chi phí “ngầm” bạn trả cho broker mỗi lần giao dịch, kể cả khi họ quảng cáo “zero commission”.
Spread ảnh hưởng thế nào đến chi phí giao dịch?
Khi thị trường yên ả, spread thường hẹp. Nhưng khi tin tức lớn xuất hiện, biến động tăng cao, spread có thể giãn mạnh. Scalper và day trader thích spread hẹp vì nó giúp họ tiết kiệm chi phí. Ngược lại, spread rộng sẽ “ăn” mất một phần lợi nhuận, đôi khi đủ để biến lệnh thắng thành lệnh hòa vốn hoặc lỗ.
Các loại spread thường gặp
3.1. Spread cố định (Fixed spread)
Spread cố định giữ nguyên bất kể thị trường biến động. Ưu điểm là bạn dễ tính toán chi phí, tránh bị bất ngờ khi spread giãn. Nhược điểm là thường cao hơn spread thả nổi trong điều kiện thị trường bình thường.
3.2. Spread thả nổi (Variable spread)
Spread thả nổi thay đổi theo điều kiện thị trường. Lúc yên ả, nó có thể rất hẹp, nhưng khi biến động mạnh, nó sẽ giãn ra. Loại này phù hợp với trader giao dịch vào thời điểm thanh khoản cao và tránh các phiên tin tức.
Lot là gì trong Forex?

Định nghĩa lot và phân loại
Lot là đơn vị đo khối lượng giao dịch trong Forex. Các loại lot phổ biến gồm lot chuẩn (100.000 đơn vị), lot mini (10.000), lot micro (1.000) và lot nano (100). Lot càng lớn, lợi nhuận tiềm năng càng cao nhưng rủi ro cũng tăng theo.
Lot ảnh hưởng như thế nào đến mức lợi nhuận và rủi ro?
Chọn lot giống như chọn khẩu phần ăn cay: càng nhiều, cảm giác càng mạnh, nhưng cũng dễ “cháy” hơn. Lot lớn mang lại lợi nhuận cao nếu dự đoán đúng, nhưng cũng có thể khiến tài khoản “bay màu” chỉ sau vài lệnh sai. Ngược lại, lot nhỏ giúp bạn an toàn hơn, đặc biệt khi mới học giao dịch.
Quản lý khối lượng giao dịch là kỹ năng sống còn. Nhiều trader mới hứng khởi mở lot to, thắng vài lệnh thì cười rạng rỡ, nhưng chỉ một cú ngược trend là toàn bộ lợi nhuận – thậm chí vốn – bay mất.
Kết luận
Pip, pipette, spread và lot là bốn “mảnh ghép” cơ bản mà bất kỳ trader Forex nào cũng cần hiểu rõ. Pip giúp bạn đo sự thay đổi giá, pipette tinh chỉnh độ chính xác, spread quyết định chi phí giao dịch, và lot xác định quy mô rủi ro và lợi nhuận.
Hiểu và sử dụng linh hoạt những khái niệm này sẽ giúp bạn không chỉ tồn tại mà còn phát triển trên thị trường Forex. Đừng xem nhẹ chúng chỉ vì chúng là kiến thức cơ bản – chính những nền tảng này sẽ cứu bạn khỏi những sai lầm tốn kém nhất.
👉 Đăng ký tài khoản giao dịch cùng Pepperstone tại đây!
